BİLSEM örnek sorusu nasıl incelenir? Cevaptan önce düşünme yolu

İstenen şeyi tek cümleyle söyleyin

Çocuğa önce “Burada neyi bulmamız isteniyor?” diye sorun. Sonraki şekli bulmak, farklı olanı seçmek ve eksik parçayı tamamlamak farklı görevlerdir. Görev karışırsa bütün şekiller doğru incelense bile yanlış cevap verilebilir.

Uzun bir yönergeyi kendi sözleriyle tekrar etmesine izin verin. Okuma yükü yüksekse yetişkin yönergeyi tarafsızca okuyabilir. Okuma desteği ile çözüm ipucunu ayrı tutun; vurguyla doğru cevabı işaret etmeyin.

Görsel özellikleri ayırın

Bir şekil aynı anda renk, büyüklük, yön ve parça sayısı bakımından değişebilir. Hepsini birlikte izlemek zor olduğunda kâğıda dört sütun çizin. Her öğe için yalnızca gördüğünüz özellikleri not edin; henüz kuralı tahmin etmeyin.

Özgün bir örnek kurabilirsiniz: kırmızı daire, mavi kare, kırmızı daire, mavi kare. Önce renkleri, sonra şekilleri ayrı okuyun. Burada tekrar eden bir ikili düzen vardır. Daha zor örnekte yalnızca bir yeni özellik ekleyin; aynı anda üç değişim başlatmayın.

Kuralı bütün diziye uygulayın

İlk iki şekle uyan bir açıklama, dizinin tamamına uymayabilir. Çocuk bir kural söylediğinde “Bu açıklama üçüncü ve dördüncü öğe için de geçerli mi?” diye kontrol edin. Karşı örnek bulmak, tahmini sınamak için yararlıdır.

İki kural aynı verilere uyuyorsa soru yeterince belirgin olmayabilir. Özellikle sayı dizilerinde kısa bir örneğe çok sayıda farklı kural kurulabilir. Eğitim materyalinde beklenen kuralın açıkça belirtilmesi veya seçeneklerle tutarlı biçimde sınırlandırılması önemlidir.

Seçenekleri kanıtla eleyin

“Bu hoşuma gitti” yerine “Bu seçenek yön kuralına uymuyor” gibi bir gerekçe isteyin. Her seçeneği uzun uzun açıklatmanız gerekmez. Bir doğru özellik ve bir eleme gerekçesi, düşünme yolunu anlamak için başlangıç olabilir.

Doğru cevap açıklaması görsellerle uyuşmuyorsa çocuğu zorlamayın. Ekran görüntüsünü ve sorunun neden belirsiz olduğunu yetişkin olarak not edin. Bilsem Junior’ta uygun soru bildirimini kullanabilirsiniz. Hatalı bir soru üzerinden ısrarla puanlama yapmak öğrenme hedefini bozabilir.

Sonunda yeni bir örnek üretin

Çocuk aynı kuralı kullanarak iki yeni öğe eklesin veya sizin çözeceğiniz küçük bir soru hazırlasın. Böylece yanıtı hatırlamakla kuralı kullanmak arasındaki fark görülebilir. Ürettiği soruda birden fazla cevap varsa birlikte düzenleyin.

Bu örnekler resmî sınav sorusu değildir. Amaç görsel bir göreve sistemli yaklaşmayı denemektir. Sonucu herhangi bir tanılama puanına çevirmeyin; çocuğun hangi adımı bağımsız yaptığına bakın.

Sık sorulan sorular